foto Cynthia Schlotter
foto Cynthia Schlotter

De toneelschrijver zit, tussen het publiek, op de tribune van het theaterzaaltje van Cultuurcentrum de Groene Engel in Oss. Als de laatste zin van zijn tekst gesproken is applaudisseert hij braaf mee met de rest van het publiek. Normaal gesproken zou dit het moment van de avond zijn waar hij (eindelijk) weer kan ademhalen, maar dat is vanavond niet het geval. Als onderdeel van hun ‘New Writers Forward!’-concept organiseert Theaterbolwerk PUNCH na al hun voorstellingen een nagesprek met de schrijver. Dus, de toneelschrijver tourt mee: gisteren in Utrecht, vorige week in Leiden, volgende week in Amsterdam. In de paar minuten stilte die volgen tussen voorstelling en nagesprek, blijft hij zitten, trekt zijn lange benen in om mensen langs te laten lopen en denkt aan de vragen die hij zo gaat krijgen. Hij denkt aan de antwoorden die hij moet gaan geven. Hoe hij zichzelf moet verdedigen tegen de grote emoties die grote thema’s onvermijdelijk losmaken.

‘Het gaat niet over mij.’ zeg ik tegen mezelf. ‘Het gaat niet over mij!’

De toneelschrijver haalt diep adem, loopt vriendelijk glimlachend het podium op en beantwoordt vragen over zijn suïcidale verleden.

Twintig minuten later klimt de toneelschrijver op een barkruk in het knusse café van de Groene Engel. Normaliter houdt hij ervan om stiekem onder de mensen te zitten en gesprekken af te luisteren. Ongefilterde meningen van ongeïnformeerde theaterbezoekers leren hem vaak meer over de kwaliteit van zijn werk dan recensies of reacties uit het werkveld. Die anonimiteit is vanavond ver te zoeken. Om iets in zijn handen te hebben bestelt hij een witte wijn. Hij houdt niet per se van wijn maar het voelt als iets dat goede toneelschrijvers bestellen op momenten als dit. Om er druk en professioneel uit te zien pakt hij zijn telefoon en begint door Instagram te scrollen. Hij heeft een berichtverzoek van een onbekende man:

Beste Roel, 

Ja... Daar zat ik dan in utrecht gister avond,,,met een brok in je keel en tranen in je ogen. Die kwam echt heel erg hard binnen... Alles.. maar ook hele specefieke delen, zo goed verwoord dat het heel diep raakte.... dan zat ik daar dus stiekem zachtjes te janken. En dat doe ik dus nooit... dat had ik zo goed verstopt,.zo goed me best op gedaan daar een dikke muur om te bouwen,,,,,. En kom jij dat precies aanraken met met je voorstelling....dus fuck jou,,,, en ook heel erg bedankt. 

Knap, heel erg fucking knap... super indrukwekkend... Hoe je de woorden hiervoor hebt gevonden, hoe je dit bent aangegaan, dat het me zo raakt komt omdat het eerlijk is..en dat resoneert....

Dankjewel, ik wens je al het beste, 

XXX

‘Het gaat niet over mij.’ zeg ik tegen mezelf. ‘Het gaat niet over mij!’

De toneelschrijver begint een berichtje terug te typen. Iets met ‘dankjewel… en sorry… en heel erg graag gedaan.’ lijkt hem wel gepast. Voor hij de kans krijgt wordt hij op de schouder getikt door een kleine vrouw in een dikke, witte wollen trui. Ze vraagt of ze hem een compliment mag geven en hij antwoordt grijnzend dat hij altijd tijd heeft voor complimenten (‘Waarom deze eeuwige godvergeten behoefte om de ironisch-gevatte-toneelschrijver te zijn?!’ schreeuwen zijn gedachten tegen hem.) De vrouw vertelt hem hoe goed ze het toneelstuk vond en hoe treffend het alle kanten van het onderwerp belichtte. De schrijver knikt vriendelijk en legt zijn gezicht in de plooi die hij ingestudeerd heeft voor ‘nederige dankbaarheid’. En dan vertelt de vrouw over de suïcide van haar dochter. Ze zegt dat het nu 3 jaar geleden is. Ze zegt dat haar dochter, net als de toneelschrijver, deze maand 30 zou zijn geworden en dat de voorstelling voelde alsof haar dochter ineens weer anderhalf uur leefde. Ze denkt dat ze na vanavond, misschien meer dan toen, eindelijk kan begrijpen hoe het gevoeld moest hebben. De toneelschrijver zet zijn wijnglas weg en luistert. Als een acteur hem een kwartier later komt halen omdat het tourbusje zo vertrekt vraagt de vrouw nog of de toneelschrijver misschien tijd en zin heeft om een keer een kopje koffie te drinken. Ze zegt dat ze vindt dat hij zo’n interessante manier van denken heeft en dat het haar leuk lijkt om elkaar beter te leren kennen.

‘Het gaat niet over mij.’ zeg ik tegen mezelf. ‘Het gaat niet over mij!’

De ironisch-gevatte-toneelschrijver grapt dat de afstand tussen Oss en Amsterdam misschien toch iets te ver is.

Thuis, in zijn bed, komt hij pas langzaam weer tot zichzelf. Hij zet een wekker voor de volgende ochtend en ziet nog net een nieuw berichtverzoek binnenkomen op Instagram.

Hoi Roel. Ik was vanavond bij de voorstelling samen met mijn ouders. Allereerst wil ik je bedanken dat je met het schrijven over dit onderwerp op een mooie en eerlijke manier dit onderwerp onder de aandacht hebt gebracht. Ikzelf loop ook heel erg met deze gedachten en herkende zoveel in het stuk. Ik vind het erg moeilijk om hier met mijn ouders over te praten en daarom had ik ze vanavond meegenomen in de hoop dat ze mij dan misschien beter begrijpen. Ik denk dat dat is gelukt en daar wil ik je enorm voor bedanken. Er is nu een opening voor een gesprek. Dat wat er voor mijn gevoel eerst niet was. Het stuk was eerlijk, duidelijk en op sommige momenten zelfs een beetje grappig. Ik vind het fijn om in het nagesprek te horen hoe je nu in het leven staat en dat er na een poging (die ik ook meerdere keren heb gedaan) toch nog hoop is. Respect hiervoor. Veel stof tot nadenken🙈 sorry voor dit lange berichtje maar wilde je dit toch laten weten🥰 liefs XXX

‘Het gaat niet over mij.’ zeg ik tegen mezelf. ‘Het gaat niet over mij.’

Ik leg mijn telefoon weg. Ik staar naar mijn plafond. Ik denk: ‘Goh, ik moet echt iets doen aan die schimmelvlek.’ En ik barst in janken uit. Dankbaarheid. Mijn god, wat ben ik blij dat ik nog leef.

Wachtlijst

Wenslijstje

Toegevoegd:

Naar wenslijstje

Inschrijven voor onze nieuwsbrief